THE MERCK MANUAL MEDICAL LIBRARY: The Merck Manual of Medical Information--Home Edition
Tips for better results

Section

Subject

Topics

Erythema infectiosum

Erythema infectiosum (‘vijfde ziekte') is een besmettelijke virusinfectie die een vlekkerige of verhoogde rode huiduitslag met geringe ziekteverschijnselen veroorzaakt.

Erythema infectiosum wordt door humaan parvovirus B19 veroorzaakt en treedt het vaakst op tijdens de lentemaanden, vaak in regionale epidemieën onder kinderen en adolescenten. De infectie wordt voornamelijk verspreid door inademing van druppeltjes die door een geïnfecteerde persoon zijn uitgeademd. De infectie kan tijdens de zwangerschap ook van de moeder op de foetus worden overgedragen. In zeldzame gevallen veroorzaakt de infectie dan doodgeboorte van de foetus of ernstige bloedarmoede en overmatige hoeveelheden vocht en zwelling (oedeem) bij de foetus.

De symptomen beginnen 4 tot 14 dagen na besmetting. De symptomen kunnen variëren en sommige kinderen hebben geen symptomen. Kenmerkend voor een kind met erythema infectiosum is verhoging, een matig gevoel van ziekte en rode wangen, die er vaak uitzien alsof erop is geslagen. Binnen een dag of twee verschijnt huiduitslag, vooral op de armen, benen en romp, maar meestal niet op de handpalmen of voetzolen. De uitslag kan jeuken en bestaat uit verhoogde, vlekkerige rode gebieden en reticulaire (kantachtige) patronen, vooral op delen van de armen die niet door kleding zijn bedekt. De uitslag kan namelijk verergeren door blootstelling aan zonlicht.

De ziekte duurt meestal 5 tot 10 dagen. Mogelijk keert de uitslag in de daaropvolgende weken tijdelijk terug als reactie op zonlicht, lichaamsbeweging, warmte, koorts of emotionele spanningen. Bij jongeren kan soms lichte pijn en zwelling van de gewrichten aanhouden of weken- tot maandenlang terugkomen en weer verdwijnen.

Erythema infectiosum kan zich ook op een andere manier presenteren, in het bijzonder bij kinderen met sikkelcelanemie of een ziekte als gevolg van een immunodeficiëntie, bijvoorbeeld aids. Het virus kan het beenmerg aantasten en ernstige bloedarmoede veroorzaken.

De diagnose wordt gesteld op grond van de kenmerkende verschijning van de huiduitslag. Bloedonderzoeken kunnen zinvol zijn om het virus te identificeren, al worden deze onderzoeken zelden uitgevoerd. De behandeling is gericht op verlichting van de koorts en de pijn.

Last full review/revision February 2003

Back to Top

Previous: Waterpokken

Next: Infectie met humaan-immunodeficiëntievirus (HIV)

Figures
Tables
Disclaimer