THE MERCK MANUAL MEDICAL LIBRARY: The Merck Manual of Medical Information--Home Edition
Tips for better results

Section

Subject

Topics

Fracturen van de wervelkolom

Jongvolwassenen krijgen een fractuur van de wervelkolom als gevolg van zware verwonding, zoals bij het vallen van een hoogte, bij een ongeluk met een motorvoertuig en bij het sporten. Ouderen met osteoporose kunnen compressiefracturen in de wervelkolom krijgen. Deze fracturen kunnen ontstaan door een klein ongelukje of alleen maar door iets te tillen, zich voorover te buigen of zich te verstappen. De cilindervormige wervellichamen vormen het gewichtdragende gedeelte van de wervelkolom. De wervellichamen worden wigvormig samengedrukt.

Symptomen en diagnose

Fracturen van de wervelkolom zijn pijnlijk, wat erger kan worden bij staan, lopen of langdurig zitten. Het voelt onaangenaam wanneer de arts licht op de gebroken wervel tikt. De arts gebruikt röntgenfoto's om de diagnose te stellen, om te controleren of de wervelkolom stabiel is en om de mogelijkheid van een onderliggende ziekte uit te sluiten. Omdat het ruggenmerg en de zenuwwortels in de wervelkolom liggen, kunnen deze letsel oplopen. Dit kan leiden tot pijn, verlies van gevoel en verlamming. Tekenen van zenuwletsel kunnen zijn: pijn die naar het been uitstraalt, zwakte van de beenspieren en incontinentie voor urine en feces.

Bij ouderen ontstaan de (zeer pijnlijke) compressiefracturen van de wervelkolom plotseling en soms zonder voorafgaande symptomen. Omdat de voorzijde van de wervel meestal meer inzakt dan de rugzijde, knikt de wervelkolom naar voren (kyfose) en wordt korter. Als iemand op meerdere punten van de wervelkolom compressiefracturen krijgt, kan hij centimeters korter worden. Er ontstaat een bochel en rechtop staan wordt onmogelijk.

Prognose en behandeling

Mensen met een verwonding aan de wervelkolom moeten zeer voorzichtig worden behandeld. Verkeersslachtoffers worden onder begeleiding van ambulancepersoneel vervoerd met behulp van een speciale nekbeschermer en een wervelplank.

Een steunkorset is het effectiefst bij fracturen in het lagere deel van de wervelkolom. Het vermindert de pijn en stelt de patiënt in staat sneller zijn dagelijkse bezigheden te hervatten. Eerst moet de patiënt een paar dagen het bed houden, maar door zo vroeg mogelijk rechtop te gaan zitten en een paar minuten te lopen, kan functieverlies en verder verlies van botdichtheid worden voorkomen.

Als compressiefracturen van de wervelkolom niet door instabiliteit, zenuwletsel of kanker worden gecompliceerd, helen ze bij ouderen vanzelf, maar wel langzaam. De behandeling bestaat eruit het de patiënt zo comfortabel mogelijk te maken.

illustrative-material.sidebar 3

Valpreventie

Vallen is de meest voorkomende oorzaak van een fractuur, vooral bij ouderen. Daarom is het voorkomen van valpartijen belangrijk. Bepaalde maatregelen kunnen de kans verkleinen dat iemand valt of ervoor zorgen dat het letsel bij een dergelijke val zo gering mogelijk is.

  • Het huis moet worden gecontroleerd op veiligheidsaspecten, zoals slechte verlichting, gescheurd tapijt, vloerkleden, wankele stoelen, snoeren die het looppad kruisen, schuivende matjes, gladde vloeren in badkamer en keuken, gladde traplopers en ontbrekende traptreden.
  • Eventuele oogproblemen moeten worden gecorrigeerd.
  • Door middel van lichaamsbeweging kunnen sterkte en spankracht van de spieren worden verbeterd; mensen die wel vallen, herstellen sneller wanneer zij een betere conditie hebben.
  • De arts moet voortdurend in de gaten houden welke medicijnen iemand gebruikt. Bepaalde medicijnen, zoals pijnstillers, middelen tegen hoge bloeddruk en plaspillen, kunnen de kans op een val vergroten.
  • Men moet goede schoenen dragen. Indien nodig moeten de geëigende hulpmiddelen worden gebruikt, zoals een stok, een rolstoel of een rollator. Ook kan iemand die kans loopt weer heupletsel op te lopen een kussentje op de heup dragen waarop hij al eerder is gevallen.

Last full review/revision February 2003

Back to Top

Previous: Bekkenfracturen

Next: Schouderfracturen

Figures
Tables
Disclaimer