THE MERCK MANUAL MEDICAL LIBRARY: The Merck Manual of Medical Information--Home Edition
Tips for better results

Section

Subject

Topics

Ontsteking van de plasbuis (urethritis)

Urethritis is infectie van de plasbuis (urethra), de afvoergang waardoor de urine vanuit de blaas het lichaam verlaat.

Urethritis kan door bacteriën, schimmels of virussen worden veroorzaakt. Bij vrouwen komen de organismen over het algemeen via de vagina in de plasbuis. Bij de meeste vrouwen zijn de bacteriën uit het onderste deel van de darm afkomstig en komen ze via de anus in de vagina terecht. Bij mannen is de kans op infectie van de plasbuis veel kleiner, omdat de uitgang van de plasbuis bij mannen ver van de anus vandaan ligt en tijdens seksuele gemeenschap niet zo gemakkelijk beschadigd raakt.

Seksueel overdraagbare organismen, zoals Neisseria gonorrhoea (een gonokok, de veroorzaker van gonorroe), kunnen zich tijdens geslachtsgemeenschap met een geïnfecteerde partner naar de plasbuis verspreiden. (see Gonorroe) Chlamydia en het herpes-simplex-virus worden ook vaak seksueel overgedragen en kunnen urethritis veroorzaken. (see Chlamydia-urethritis en ‑cervicitis)

Urethritis bij mannen wordt meestal door een gonokokkeninfectie veroorzaakt. Hoewel gonokokken bij vrouwen de plasbuis wel kunnen infecteren, ontstaat vaker een infectie in de vagina, de baarmoederhals, de baarmoeder, de eierstokken en de eileiders. Trichomonas, een microscopisch kleine parasiet, veroorzaakt ook urethritis bij mannen.

Symptomen

Bij vrouwen kan urethritis geleidelijk pijn veroorzaken tijdens het urineren. Bij vaginitis kan het urineren ook pijnlijk zijn. De urine is zuur en kan daardoor een brandende pijn veroorzaken als de urine langs de ontstoken schaamlippen stroomt. Bij mannen begint urethritis meestal met een afscheiding uit de plasbuis. De afscheiding bevat geelgroene pus wanneer de infectie door gonokokken wordt veroorzaakt of doorzichtig slijm wanneer het andere organismen betreft. Andere symptomen van urethritis bij mannen zijn onder meer pijn tijdens het urineren en frequente en sterke aandrang tot urineren.

Een niet of onvoldoende behandelde gonokokkeninfectie van de plasbuis kan uiteindelijk tot vernauwing (strictuur) van de plasbuis leiden. Als er een strictuur bestaat, neemt het risico van blaasinfecties (cystitis) en nierinfecties (pyelonefritis) toe. Onbehandelde gonorroe leidt soms tot een ophoping van pus (abces) rond de plasbuis. Door een abces kunnen er uitstulpingen van de plasbuiswand (urethradivertikels) ontstaan, die ook ontstoken kunnen raken. Als het abces naar de huid doorbreekt, kan urine door een nieuw gevormd abnormaal kanaal (urethrafistel) stromen.

Diagnose, preventie en behandeling

De diagnose ‘urethritis' kan meestal alleen al op basis van de symptomen worden gesteld. Als er sprake van afscheiding is, wordt er met een klein wattenstokje een monster uit het uiteinde van de plasbuis genomen. Dit monster wordt voor onderzoek naar het laboratorium gestuurd om vast te stellen door welk organisme de infectie is veroorzaakt.

Seksueel overdraagbare aandoeningen die urethritis veroorzaken, kunnen worden voorkomen door een condoom te gebruiken. De behandeling hangt af van de oorzaak van de infectie. Bij een bacteriële infectie worden antibiotica gegeven. Antimycotica worden gebruikt om schimmelinfecties te behandelen. Een antiviraal geneesmiddel als aciclovir kan bij een herpes-simplex-infectie nodig zijn.

Last full review/revision February 2003

Back to Top

Previous: Introductie

Next: Blaasontsteking (cystitis)

Figures
Tables
Disclaimer