THE MERCK MANUAL MEDICAL LIBRARY: The Merck Manual of Medical Information--Home Edition
Tips for better results

Section

Subject

Topics

Koolwaterstofvergiftiging

Olieproducten, reinigingsmiddelen en lijmen bevatten koolwaterstofverbindingen (stoffen die grotendeels uit waterstof en koolstof bestaan). Veel kinderen onder de vijf jaar raken vergiftigd door inname van olieproducten als benzine, petroleum en verfverdunners. Meestal herstellen ze echter wel. Een groter risico lopen tieners die opzettelijk de dampen van deze producten inademen om een roes te bereiken. Dit gevaarlijke gedrag wordt vaak aangeduid als ‘lijm snuiven'. (see Vluchtige stoffen)

Ingeslikte koolwaterstoffen kunnen in de longen komen en daar irritatie veroorzaken, een op zichzelf al gevaarlijke toestand (chemische pneumonitis) die tot ernstige longontsteking kan leiden. De kans op longaandoeningen is vooral groot bij dunne, uiterst vloeibare koolwaterstoffen, zoals bestanddelen van meubelglansmiddelen. Bij ernstige vergiftiging kunnen ook de hersenen, het hart, het beenmerg en de nieren worden beschadigd.

Symptomen

Iemand die koolwaterstoffen heeft ingeslikt, begint meestal te hoesten en lijkt te stikken. Er kan een brandend gevoel in de maag ontstaan en soms moet het slachtoffer braken. Als de longen zijn aangetast, hoest het slachtoffer aanhoudend en hevig. Hij ademt snel en de huid krijgt soms een blauwige tint (cyanose) als gevolg van de lage zuurstofconcentratie van het bloed.

Inname van koolwaterstoffen veroorzaakt bovendien neurologische symptomen, zoals sufheid, slechte coördinatie, stupor of een coma en epileptische insulten. Inademing van koolwaterstoffen kan dodelijke hartritmestoornissen of een hartstilstand veroorzaken, vooral na zware inspanning of stress.

Diagnose en behandeling

De diagnose koolwaterstofvergiftiging wordt gesteld op basis van een beschrijving van de gebeurtenissen en van de kenmerkende petroleumgeur in de adem van het slachtoffer. De diagnosen ‘longontsteking' en ‘chemische pneumonitis' worden gesteld op basis van een röntgenfoto van de borstkas en een bepaling van de zuurstofconcentratie in het bloed. (see Arteriële bloedgasanalyse)

Bij de behandeling van vergiftiging moet besmette kleding worden uitgetrokken en moet de huid worden gewassen. Als het slachtoffer niet meer hoest en van stikken geen sprake meer is, vooral als er een kleine hoeveelheid per ongeluk is ingeslikt, is behandeling thuis mogelijk. Dit dient in overleg met een deskundige te gebeuren. Slachtoffers met ademhalingsproblemen worden in het ziekenhuis opgenomen. Als er longontsteking of chemische pneumonitis ontstaat, kan in het ziekenhuis zuurstof worden toegediend. In ernstige gevallen kan het slachtoffer worden beademd. Als er longontsteking ontstaat, kunnen antibiotica helpen. Herstel na een longontsteking neemt doorgaans ongeveer een week in beslag.

Last full review/revision February 2003

Back to Top

Previous: Vergiftiging door bijtende stoffen

Next: Vergiftiging door insecticiden

Figures
Tables
Disclaimer